Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Βιομηχανικό Σχέδιο Πράσινης Συμφωνίας
Καθεστώς στρατηγικών επενδύσεων για την εξόρυξη κρίσιμων ορυκτών
Παρασκευή, 17/03/2023

Εξορθολογισμό της αδειοδοτικής διαδικασίας για τις εξορύξεις κρίσιμων πρώτων υλών εντός Ευρώπης αλλά και πρόσβαση στη χρηματοδότηση υπόσχεται έστω και καθυστερημένα η Ευρώπη τουλάχιστον για τις πρώτες ύλες, που είναι αναγκαίες για την ενεργειακή μετάβαση όπως οι  σπάνιες γαίες, το λίθιο κλπ, ορυκτά που διαθέτει και η χώρα μας.   

Χθες, η πρόεδρος της Κομισιόν ανακοίνωσε το «Βιομηχανικό Σχέδιο Πράσινης Συμφωνίας”, το οποίο θέτει συγκεκριμένου στόχους για την ευρωπαϊκή παραγωγή ορυκτών: Εντός ΕΕ θα πρέπει να εξορύσσεται το 10% των κρίσιμων πρώτων υλών όπως το λίθιο, το κοβάλτιο και οι σπάνιες γαίες που θα καταναλώνονται το 2030, με την ανακύκλωση να καλείται να προσθέσει επιπλέον 15%, ενώ η εντός Ευρώπης επεξεργασία των υλικών αυτών θα πρέπει να καλύπτει το 40% των αναγκών της ΕΕ

Σύμφωνα με την  Κομισιόν το 65% οποιασδήποτε βασικής πρώτης ύλης δεν πρέπει να προέρχεται από τρίτη χώρα.

Πρόκειται για μία στροφή στη μέχρι σήμερα εφαρμοζόμενη ευρωπαϊκή πολιτική, προφανώς κάτω από την πίεση του ανταγωνισμού με τις ΗΠΑ και την  Κίνα, καθώς οι Βρυξέλλες δείχνουν να συνειδητοποιούν ότι μπορεί να χάσουν “το τρένο της πράσινης μετάβασης” αν χάσουν τον έλεγχο της εφοδιαστικής αλυσίδας, δηλαδή όλων των  απαιτούμενων πρώτων υλών και της επεξεργασίας τους.

Σήμερα η  Κίνα επεξεργάζεται σχεδόν το 90% των σπάνιων γαιών και το 60% του λιθίου, που είναι βασικά υλικά  για την παραγωγή  μπαταριών και θεωρούνται ζωτικής σημασίας για την πράσινη μετάβαση.

Το «Βιομηχανικό Σχέδιο Πράσινης Συμφωνίας» της ΕΕ στοχεύει, όπως ανακοίνωσε η Επιτροπή, στη διασφάλιση  ότι το μπλοκ θα μπορέσει να διαδραματίσει ηγετικό ρόλο στην παραγωγή καθαρής τεχνολογίας και θα μπορεί να ανταγωνιστεί τις ΗΠΑ  και την Κίνα στην παραγωγή προϊόντων καθαρής τεχνολογίας, καθώς και  στην πρόσβαση στις πρώτες ύλες που απαιτούνται για την πράσινη μετάβαση. Οι παγκόσμιες επενδύσεις στην πράσινη μετάβαση, όπως δήλωσε η κα Φον ντερ Λάιεν πρόκειται να τριπλασιαστούν έως το 2030 από 1 τρισεκατομμύριο δολάρια πέρυσι.

Για την επίτευξη των στόχων του νέου προγράμματος, η ΕΕ θα αναγνωρίσει τα σταθερά σχέδια εξόρυξης των κρίσιμων πρώτων υλών  ή/και της  επεξεργασίας τους ως «στρατηγικά έργα», τα οποία θα μπορούν να επωφεληθούν από τον εξορθολογισμό της αδειοδότησης και την  πρόσβαση στη χρηματοδότηση.

Στο εμπόριο, η ΕΕ θα επιδιώξει να επεκτείνει το δίκτυο εταιρικών σχέσεων πρώτων υλών και συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου, με χώρες όπως η Αυστραλία, ο Καναδάς και η Χιλή με σκοπό να δημιουργήσει μια παγκόσμια συμμαχία πρώτων υλών.

Θέτει ακόμα στόχο να παράγει τουλάχιστον το 40% των προϊόντων καθαρής τεχνολογίας που θα χρειάζεται έως το 2030, εν μέρει με τον εξορθολογισμό της χορήγησης αδειών για πράσινα έργα και την προώθηση των επενδύσεων.

Στο πλαίσιο αυτό  θα προταθούν απλούστερα καθεστώτα κρατικών ενισχύσεων, επιτρέποντας επιδοτήσεις για την προώθηση της πράσινης τεχνολογίας, με δυνατότητα προσφοράς φορολογικών ελαφρύνσεων, μέσω της χρήσης υφιστάμενων κονδυλίων της ΕΕ.

Η Ευρώπη πάντως πρέπει να λάβει μέτρα και για το υψηλό ενεργειακό κόστος των μεταλλευτικών επιχειρήσεων, το οποίο αν συνεχιστεί μπορεί να τινάξει στον αέρα το όποιο πρόγραμμα, εφόσον  τα προϊόντα της δεν θα είναι ανταγωνιστικά με τις αντίστοιχες πρώτες ύλες και υλικά των τρίτων χωρών.

Στο υψηλό ενεργειακό κόστος και στα προβλήματα που δημιουργεί στις επιχειρήσεις του κλάδου  αναφέρθηκε και ο πρόεδρος του Συνδέσμου Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων (ΣΜΕ) Αντώνης Κεφάλας, σε πρόσφατη συνέντευξη τύπου. Δεν είναι όμως το μόνο εμπόδιο. Η δαιδαλώδης αδειοδότηση για τις εξορύξεις και γενικότερα το ρυθμιστικό καθεστώς που διέπει τη μεταλλευτική βιομηχανία, προκαλούν σημαντικότατες καθυστερήσεις

Τόνισε ότι η ενεργειακή μετάβαση εξαρτάται από την επάρκεια μετάλλων και ορυκτών,  επισημαίνοντας την ανάγκη  ενδυνάμωσης της εξόρυξης στην Ευρώπη, για να αντιμετωπιστούν οι κίνδυνοι για ελλείψεις στις εφοδιαστικές αλυσίδες. Όπως είπε πρέπει να επιταχυνθεί η άρση των περιορισμών που εντοπίζονται στο Ρυθμιστικό Πλαίσιο της Ε.Ε. και να μην εξαιρεθούν οι επενδύσεις στην εξόρυξη από το EU Taxonomy.

Οσο για την ελληνική μεταλλευτική βιομηχανία, τα κυριότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει, πέραν του ενεργειακού κόστους,  εστιάζονται  στις :

  • Καθυστερήσεις, κυρίως, στην περιβαλλοντική αδειοδότηση. Δώδεκα χρόνια μετά τη θέσπιση τους, οι Πιστοποιημένοι Αξιολογητές ακόμα δεν έχουν δραστηριοποιηθεί.
  • Το Ειδικό Χωροταξικό των Ορυκτών Πρώτων Υλών ήδη κλείνει κοντά μία δεκαετία συζητήσεων και μελετών και το πρόβλημα της προστασίας του μέλλοντος των ορυκτών από ανταγωνιστικές χρήσεις οξύνεται.
  • Σε αντίθεση με τις πρακτικές και τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την εξόρυξη σε περιοχές NATURA, η Ελλάδα την έχει εξαιρέσει από τις δύο ζώνες προστασίας και πολλοί μελετητές Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών την εξαιρούν αναιτιολόγητα και από τις υπόλοιπες δύο.
  • Χάνεται σταδιακά έμπειρο προσωπικό.
Συναφείς αναρτήσεις
Φόρος άνθρακα σε εισαγόμενες πρώτες ύλες και προϊόντα από τρίτες χώρες
Παράταση ενός μήνα αναγκάστηκε να δώσει η Κομισιόν στην εφαρμογή της πρώτης φάσης του CBAM, του μέτρου για την ...
Γενικόλογο και ασαφές το νέο ΕΣΕΚ σύμφωνα με την Κομισιόν
Την απουσία  συγκεκριμένων ημερομηνιών για την απόσυρση των λιγνιτικών μονάδων, πολλές ασάφειες και γενικόλογα μέτρα εντοπίζει η Κομισιόν στο ...
Αγορά υδρογόνου που θα συνοδευτεί με φορέα σχεδιασμού δικτύου, ο οποίος σταδιακά θα γίνει ανεξάρτητος από τους υπάρχοντες φορείς ...
Στην αναθεώρηση των δημοπρασιών για τις ΑΠΕ και κυρίως των κριτηρίων, κατά τρόπο που η χαμηλότερη προσφερόμενη τιμή να ...
Tη μείωση της γραφειοκρατίας για την αδειοδότηση των ΑΠΕ και την προώθηση της απαραίτητης νομοθεσίας για να ξεκινήσουν περισσότερα ...
Παραγωγοί ηλεκτρισμού ΑΠΕ
Mε υποχρεωτικές περικοπές έγχυσης ηλεκτρισμού στο  σύστημα και τιμές σχεδόν μηδενικές στη χονδρική αγορά για κάποιες ώρες της ημέρας ...
Φυσικό Αέριο
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε, βάσει των κανόνων της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις, ένα γερμανικό μέτρο στήριξης 40 εκατομμυρίων ...
Ευρωκοινοβούλιο
Mέτρα που θα ενισχύσουν την πρόσβαση περισσότερων καταναλωτών και ιδιαίτερα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στα “πράσινα” διμερή συμβόλαια προμήθειας ηλεκτρισμού, ...
Αλλαγή του μοντέλου παραγωγής και κατανάλωσης
Η SEE, στρατηγικός εταίρος των ευρωπαϊκών θεσμών και φωνή 2,8 εκατομμυρίων ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και οργανισμών κοινωνικής οικονομίας, δημοσίευσε  μια ...
 
 
H ενίσχυση της ευελιξίας στα συστήματα ηλεκτροπαραγωγής, η μείωση της κατανάλωσης φυσικού αερίου κατά 15% κατά τη χειμερινή περίοδο 2024-25 σε σχέση με ...
Kέντρα Υπερυψηλής Τάσης σε 4 περιοχές σκοπεύει να κατασκευάσει ο ΑΔΜΗΕ ως το 2030 για  την ενίσχυση της σταθερότητας του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας ...
Σε ζημιές οδήγησε τη ΔΕΠΑ Εμπορίας η συνεχής μείωση της κατανάλωσης φυσικού αερίου σε συνδυασμό με το υψηλό κόστος διασφάλισης της επάρκειας του ...
Επεξηγήσεις για τις έρευνες που πραγματοποιεί η ExxonMobil την περίοδο αυτή στα θαλάσσια μπλοκ Δυτικά και Νοτιοδυτικά της Κρήτης, έδωσε χθες η HelleniQ Energy, ...
Το δεύτερο από τα κοιτάσματα φυσικού αερίου της Energean στην θάλασσα του Ισραήλ βρίσκεται σε παραγωγή από τις 22 Φεβρουαρίου. Πρόκειται για το ...
Σχεδόν τριπλάσιες προσφορές συγκέντρωσε ο πρώτος διαγωνισμός της ΕΕ για το νέο μακροπρόθεσμο προϊόν  προμήθειας φυσικού αερίου που λάνσαραν οι Βρυξέλλες, μέσω της ...
Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν τα δύο έργα Εικονικού Ενεργειακού Συμψηφισμού ισχύς 600 kW που είχε δημοπρατήσει ο Δήμος Γόρτυνας με ανάδοχο την ΑΕΝΑΟΣ Ενεργειακά ...
Στη θαλάσσια περιοχή νότια και δυτικά της Κρήτης βρίσκεται το σκάφος της νορβηγικής εταιρείας PGS Ramform Hyperion προκειμένου να συνεχίσει τις ερευνητικές εργασίες ...
Σημαντικη αύξηση της ζήτησης και της εγχώριας παραγωγής ηλεκτρισμού καταγράφηκε τον Ιανουάριο σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2023, σύμφωνα με τα τελευταία ...
Με τη θυγατρική εταιρία OΠΑΠ eco εισέρχεται o OΠΑΠ στην αγορά ηλεκτρισμού, με κύριο σκοπό την κάλυψη των αναγκών της μητρικής εταιρίας, των θυγατρικών ...
Όλα δείχνουν ότι κάτι (καλό) συμβαίνει
  Δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία το ότι στις 22 Φεβρουαρίου η κοινοπραξία της ExxonMobil και της HelleniQ Energy, προκάλεσε την έκδοση της NAVTEX ...
Στη Ν.Α. Ευρώπη
Στόχος της ΔΕΗ είναι να γίνει ο κορυφαίος παίκτης στον τομέα της καθαρής ενέργειας και των κρίσιμων υποδομών στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, δημιουργώντας έναν ενεργειακό ...